کدام بازار مالی پرریسک تر است؟

آیا از نظر مالی ریسک‌پذیری بالایی دارید و به‌دنبال یک بازار پرریسک مثل ارز دیجیتال برای کسب سود فراوان می‌گردید؟‌ یا آن‌که فقط حفظ سرمایه اولیه‌‌ برایتان مهم است و می‌خواهید آن را در معرض حداقل ریسک قرار بدهید؟ هدف‌تان هرچه باشد، این مقاله برای شما نوشته شده است. 

در مطلب پیش‌رو، ابتدا مهم‌ترین فاکتورهای انتخاب بازار مالی مناسب برای سرمایه‌گذاری را بررسی می‌کنیم. سپس انواع بازارها مثل رمزارز، فارکس، طلا یا بورس را در سه دسته، پرریسک‌، متعادل و کم‌ریسک قرار می‌دهیم. شرط فعالیت در هر بازار مالی، نه دانش فنی یا تحلیل تکنیکال، بلکه آگاهی و مسئولیت‌پذیری است. این مقاله به شما آگاهی می‌دهد تا متناسب با نیاز و شرایط خود بهترین بازار مالی را انتخاب کنید.

چگونه بهترین بازار مالی را شناسایی کنیم؟

تعیین بهترین بازار مالی به عوامل مختلف بستگی دارد. بازار ایده‌آل برای یک سرمایه‌گذار ممکن است انتخابی فاجعه‌آمیز برای یکی دیگر باشد. از مهم‌ترین فاکتورها می‌توان به شرایط شخصی، وضعیت شغلی و میزان سرمایه‌ اولیه اشاره کرد. هر فرد باید از قبل بداند که قادر به تحمل چه میزانی از ضرر است. در ادامه، مهم‌ترین فاکتورها در انتخاب بازار مالی مناسب را مرور می‌کنیم.

شرایط زندگی شخصی

ویژگی‌های فردی یک سرمایه‌گذار ازجمله سن، ثبات شغلی، وضعیت تأهل، مخارج زندگی و تعهدات خانوادگی تأثیر بسیاری روی تصمیم‌گیری‌های مالی دارند. برای یک جوان شاغل و مجرد با درآمد خوب، حضور در بازارهای پرریسک انتخاب بدی نیست، چون در صورت شکست، او سال‌ها وقت برای جبران ضرر دارد؛‌ اما فردی بازنشسته با تعهدات مالی و معنوی متعدد، نباید خود را در معرض ریسک ازدست‌دادن دارایی قرار دهد.

مواردی مثل وضعیت سلامت جسمانی و روحی نیز باید در نظر گرفته شوند. فعالیت در بازارهای پرریسک اغلب با فشارهای روحی‌روانی بالا همراه است. هرچه میزان ریسک بیشتر باشد به سرعت عمل بیشتری در تصمیم‌گیری نیاز خواهد بود.

حجم سرمایه اولیه برای ورود به بازار

سرمایه اولیه یک فاکتور مهم دیگر برای انتخاب بازار مالی است. میزان سرمایه نشان می‌دهد که چه درهایی به‌روی سرمایه‌گذار باز است و کدام درها بسته‌اند؛ برای مثال، خریدوفروش خانه یا ماشین به سرمایه اولیه بالایی نیاز دارد و همه از پس آن بر نمی‌آیند.

ازطرف‌دیگر، فعالیت در حوزه‌هایی مثل ارز دیجیتال یا سهام را می‌توان با هر میزان از سرمایه اولیه آغاز کرد. نباید فراموش کرد که سخت‌بودن ورود به یک بازار مالی، گاه می‌تواند به‌معنای کم‌ یا متعادل‌بودن ریسک آن باشد.

میل به ریسک و تاب‌آوری عاطفی

سرمایه‌گذار باید به‌خوبی بداند که چه اندازه از ریسک را خواهد پذیرفت. ریسک‌پذیری فاکتوری است که در زمان رشد بازارهای مالی، ‌بیش‌ازاندازه تخمین زده می‌شود و در شرایط نامساعد بازار نیز دست‌کم گرفته می‌شود. همین خطای شناختی می‌تواند زمینه‌ساز انتخاب بازار اشتباه شود؛ برای مثال، در شرایط اقتصادی خوب، فرد فکر می‌کند که از ضرر در پرریسک‌ترین بازارها نیز دور خواهد ماند، درحالی‌که این سوگیری نباید وجود داشته باشد.

در بازارهای پرریسک که قیمت دارایی شاید ظرف چند ساعت ۵ درصد تغییر کند، تاب‌آوری روانی بالا اجباری است. افرادی که نمودارهای قیمتی را بارها در روز چک می‌کنند یا در زمان کاهش و افزایش قیمت دچار احساسات شدید می‌شوند، باید سراغ بازارهای کم‌ریسک بروند.

افق زمانی سرمایه‌گذاری

دیگر فاکتور مهم که برای انتخاب بازار مالی اغلب نادیده‌ گرفته می‌شود، طول زمان قفل‌بودن سرمایه اولیه است. نقدشوندگی (امکان تبدیل دارایی به پول نقد)، برای بقا در محیط‌های پرتورم ضروری است؛ به‌همین‌خاطر سرمایه‌گذار باید همیشه به میزان سختی نقدکردن دارایی‌اش نیم‌نگاهی داشته باشد.

بازارهایی مثل ملک تنها در شرایط رونق اقتصادی، نقدشوندگی بالایی دارند؛ اما هنگام وخامت اوضاع، سرمایه‌گذار باید برای خرید یا فروش یا حتی پیداکردن طرف دیگر معامله، مدت‌ها منتظر بماند. در سمت مقابل ملک، دارایی‌هایی مثل طلا و ارز را می‌توان در اکثر مواقع، فوراً به پول نقد تبدیل کرد.

بازارهای مالی مناسب برای افراد پرریسک

بازارهای مالی با ماهیت پرریسک اغلب براساس ویژگی‌هایی مثل سرعت و شدت بالای واکنش‌شان به اخبار جهانی، پیچیدگی فنی بالا و احتمال ازدست‌دادن کل سرمایه شناخته می‌شوند. روی مثبت چنین بازارهایی، بازده بالا در مدت کوتاه است؛ اما این سود به‌شرطی حاصل می‌شود که سرمایه‌گذار علاوه‌بر دانش، آمادگی روحی‌روانی برای فعالیت را داشته باشد. بازارهای مناسب برای افراد پرریسک را در زیر معرفی می‌کنیم.

ارزهای دیجیتال

پس‌از ظهور بیتکوین در اوایل دهه ۲۰۱۰، ارزهای دیجیتال به مقصد اصلی بسیاری از سرمایه‌گذاران ریسکی تبدیل شدند. تجارت و معامله رمزارزها نه‌فقط به‌خاطر پتانسیل کسب سود شگفت‌انگیز در بازه کوتاه محبوب شد، بلکه عدم وجود قوانین دست‌وپاگیر بازارهای سنتی نیز به افزایش استقبال از آن کمک کرد.

باوجودآن‌که خریدوفروش آگاهانه بیتکوین حالا دیگر به‌عنوان یک سرمایه‌گذاری کم‌وبیش امن شناخته می‌شود؛ اما اقداماتی همچون معاملات فیوچرز و اهرم‌دار یا سرمایه‌گذاری روی آلتکوین‌های ناشناخته، ریسک بسیار بالایی دارند. این دارایی‌ها مخصوصاً در صورت عدم خرید کیف پول سخت افزاری، با ریسک بالای سرقت نیز روبه‌رو هستند؛ همچنین امکان ورشکستگی صرافی‌ها و بسته‌شدن حساب نیز وجود دارد. همچنین امکان ورشکستگی صرافی‌ها و بسته‌شدن حساب نیز وجود دارد. برای کاهش این ریسک‌ها، خرید کیف پول سخت افزاری یکی از بهترین راه‌حل‌هاست که امنیت دارایی‌های دیجیتال شما را به شدت افزایش می‌دهد.

بورس

خریدوفروش مستقیم و بدون واسطه سهام در بورس، مخصوصاً در ایران، ریسک قابل توجهی دارد. در این بازار مالی به‌جز سهام شرکت‌های مختلف، مواردی مثل اوراق بهادار و انواع اوراق مشتقه معامله می‌شوند. این بازار به‌هیچ‌وجه قابل پیش‌بینی نیست و فعالیت در آن نیازمند آنالیز دائمی اخبار داخلی یا خارجی است؛ همچنین پیچیدگی‌های دیگری مثل عمق کم بازار نیز وجود دارند.

بورس به‌شدت تحت تأثیر سوددهی شرکت‌های بزرگ است که آن‌ها نیز به‌نوبه خود به مواردی مثل کمبود انرژی، محدودیت‌های بین‌المللی و قوانین مالی داخلی وابسته‌اند. فعالیت در بورس بدون دانش و آموزش کافی را به هیچکس پیشنهاد نمی‌کنیم.

فارکس

یکی دیگر از پرریسک‌ترین بازارهای مالی، فارِکس نام دارد که یک پلتفرم بزرگ جهانی برای انواع معاملات ارزهای بین‌المللی و نمادهای ارزشمند (مثل طلای جهانی یا شاخص نزدک) است. این بازار با تقویم میلادی هماهنگ است و براساس ساعات کاری کشورهای مختلف جهان، از دوشنبه تا جمعه در دسترس قرار می‌گیرد.

برای فعالیت در فارکس باید در زمینه‌های تحلیل تکنیکال و روان‌شناسی معامله به مهارت بالایی رسیده باشید. از ریسک‌های فارکس می‌توان به تأثیرپذیری بالا از رویدادهای سیاسی-جهانی و قوانین بروکرها (کارگزاری) اشاره کرد. کارگزاری‌ها مخصوصاً برای سرمایه‌گذاران ایرانی، قوانین سفت‌وسختی دارند. در این بازار نیز مثل رمزارزها، امکان ازدست‌دادن کل دارایی در یک چشم‌برهم‌زدن وجود دارد.

بازارهای مالی با ریسک متوسط

بازار مالی با ریسک متوسط، بهترین گزینه برای گروه بزرگی از فعالان اقتصادی محسوب می‌شوند. دارایی‌های این بازارها برخلاف سرمایه‌های دیجیتالی، اغلب ملموس هستند و در چرخه اقتصادی جریان دارند. سرمایه‌گذاری در این بازارها در اقتصادهای پرنوسان، تاحدودی حس امنیت ایجاد می‌کند.

بازار ارز

یکی از محبوب‌ترین و دردسترس‌ترین بازارهای مالی مخصوصاً در کشورهایی با اقتصاد ملتهب، خریدوفروش ارزهای خارجی است. این بازار سالهاست که در ایران نیز رواج دارد و گزینه اول بسیاری از افراد برای حفظ ارزش پول نقدشان محسوب می‌شود.

محبوب‌ترین ارز مبادله‌شده، دلار است که درحال‌حاضر هم به‌صورت اسکناس و هم‌به‌صورت معادل رمزارزی (تتر) خریدوفروش می‌شود؛ همچنین ارزهایی مثل یورو و پوند نیز به‌صورت فیزیکی در دسترس‌اند. سرمایه‌گذاری در بازار ارز، به‌ویژه برای فعالانی با بودجه کم تا متوسط، یک گزینه میان‌مدت تا بلندمدت محسوب می‌شود و در اقتصادی تورمی، نقش حفظ ارزش پول را ایفا می‌کند.

بهترین بازارهای مالی برای افراد محتاط

هدف سرمایه‌گذاران محتاط این است که به‌جای کسب سود از سرمایه به‌دنبال بازگشت سرمایه اولیه باشند. این افراد اغلب به‌دنبال حفظ ارزش پس‌انداز و جلوگیری از کاهش ارزش دارایی‌هایشان هستند. یک بازار مالی کم‌ریسک با ایجاد امنیت کامل تا حد زیادی از سرمایه‌گذار دربرابر تورم محافظت می‌کند.

طلا و فلزات گران‌بها

به‌جرئت می‌توان گفت یکی از محبوب‌ترین بازارهای مالی در ایران و جهان، معامله فلزات گران‌بهاست که طلا در صدر آن‌ها قرار دارد. این بازار نه‌تنها مقاومت بالایی دربرابر تورم یا کاهش قیمت ارز دارد، بلکه دارایی‌هایش ارزش ذاتی بی‌نظیری دارند. از دیگر فلزات گران‌بهای محبوب می‌توان به نقره و حتی مس اشاره کرد.

در ایران، قیمت‌گذاری طلا و نقره تابع دو فاکتور قیمت جهانی و رویدادهای داخلی بازار است. این دارایی از حیث نقدشونگی نیز عملکرد بسیار خوبی دارد. شما می‌توانید طلا را به‌شکل‌های مختلف مثل زینتی، آب‌شده، سکه یا صندوق سرمایه‌گذاری تهیه کنید.

جدول مقایسه بازارهای مالی و ریسک‌های آن‌ها

برای مقایسه بهتر و راحت‌تر، انواع بازارهای مالی را از نظر ریسک در جدول زیر مقایسه کرده‌ایم:

بهترین بازار مالی کدام است؟

احتمالاً درحال‌حاضر، بهترین بازار مالی باتوجه‌به فاکتورهایی مثل امنیت، ریسک و بازده، طلا باشد. بازارهایی مثل ارز دیجیتال و بورس ریسک باوجود بازده خوب، ریسک بالایی دارند و فعالیت در بازار فارکس نیز در کنار ریسک زیاد، نیازمند آموزش کامل است.

به‌غیراز بازارهای مالی گفته‌شده، فعالیت‌هایی مثل خریدوفروش ملک، سپرده‌گذاری در بانک و صندوق‌های سرمایه نیز وجود دارند؛ اما این روش‌ها نوعی سرمایه‌گذاری منفعل به‌حساب می‌آیند و مکانیزم‌های متفاوتی نسبت‌به بازارهای مالی گفته شده دارند. نظر شما چیست؟ کدام بازار را برای فعالیت انتخاب می‌کنید؟ تا چه میزان ریسک‌پذیری برایتان قابل قبول است؟